ب ) صراط النجاة ، با حاشيهء ميرزاى اصطهباناتى معروف به ميرزا آقا شيرازي . 11 . آية الله حاج آقا حسين بروجردي ( م 1380 ) شمارهء 94 ، صاحب : توضيح المسائل ، با حاشيهء حضرات آيات : سيد محسن حكيم ، سيد هادي ميلانى ، سيد احمد خوانسارى ، امام خمينى ، سيد أبو القاسم خوئى وسيد محمّد رضا گلپايگانى . 12 . آية الله سيد محسن حكيم ( م 1390 ) شمارهء 96 ، صاحب : منهاج الصالحين ، با حاشيهء آية الله شهيد سيد محمّد باقر صدر . 13 . امام خمينى ( م 1409 ) شمارهء 103 ، صاحب : مناسك حج ، با حواشي حضرات آيات : سيد أبو القاسم خوئى ، سيد محمّد رضا گلپايگانى ، شيخ محمّد على اراكى « 1 » بدين سان ، آراء بيش از يكصد وسى نفر از فقهاى شيعه طىّ يازده قرن ، از سدهء چهارم تا أوائل سدهء پانزدهم در اين بخش گرد آمده است . روشن است كه براي هدف ما در اين مجموعه ، علاوة بر كتابهاى استدلالي وادلهء هر فقيه ، فتواى بدون استدلال هم از جهات گوناگون كارساز است . از اين رو ، علاوة بر آثار استدلالي فقيهان ، از آثار افتايى آنان نيز استفاده وفتاوى آنان نيز در اينجا نقل شده است . ( 2 ) برخى عالمان داراى يك كتاب بوده‌اند وسخنشان از آن كتاب در اينجا نقل شده است ، بسيارى هم بيش از يك اثر داشته‌اند كه از همهء آثارشان استفاده كرده‌ايم ، مثلا از نه كتاب علامه حلّى در اينجا مطلب نقل كرده‌ايم . وهمچنين از هفت كتاب شهيد ثاني ، شش كتاب سيد مرتضى ، وپنج كتاب شيخ صدوق وشيخ طوسي ومحقق حلّى ومولى احمد نراقى وامام خمينى ، وچهار كتاب شهيد اوّل وابن فهد ومحقق كركى وآية الله خوئى . بنابراين ، با احتساب اين كتابها مستقيما وبدون واسطه از حدود دويست منبع در اين بخش سخن نقل كرده‌ايم ، علاوة بر منابع متعدّد با واسطه ، كه آنها را در اين محاسبه به شماره نياورديم ؛ مثلا سيد بن طاوس در اقبال از برخى منابع كه امروز مفقودند مانند

--> ( 1 ) . گفتنى است كه اين بزرگواران بر مناسك حج امام خمينى حاشية نزده‌اند ، بلكه برخى از فاضلان ، براي سهولت دسترسى به فتاوى گوناگون ، انظار آنان را ذيل مناسك امام درج كرده‌اند .